عرف مردم با اين كلمه وجود دارد ، خانهء آخرت ، آخرت كار ، آخر كار ، آخرت معمور دار . اصل آن مأخوذ از قرآن مجيد است : وَ إِنَّ الدَّارَ الْآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوانُ لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ . مولوى گويد . صيد دين كن تا رسد اندر تبع * حسن و مال و جاه و تخت منتفع آخرت قطار اشتر دان عمو * در تبع دنياش همچو پشگ و مو آخِرُون السّابقون - اين اصطلاح مأخوذ از حديث نحن الآخرون السابقون و نحن الاولون و الآخرون و نحن السابقون و اللاحقون است . و منظور ذوات مقدس معصومين است كه علت غائى آفرينش‌اند كه از لحاظ وجود ذهنى و در عالم الست سابق‌اند و در دايرهء وجود عينى در مرحلهء لاحق‌اند . مولوى گويد : آخرون السابقون باش اى حريف * بر شجر سابق بود ميوهء لطيف گر چه ميوه آخر آيد در وجود * اولست او زانكه او مقصود بود آخِر النّهر - ( اصطلاحات نجومى ) و آن ستارهء بود در صورت نهر كه يكى از صور ستارگان است . رجوع شود به صورت ستارگان . آداب - ( اصطلاح عرفانى ) جمع ادب است مراد رسوم و قواعد و سنن است كه رعايت آنها در شريعت و طريقت لازم است : ابو العباس ابن عطا گويد : من اكرم نفسه بآداب السنة نور اللّه قلبه بنور المعرفة و لا مقام اشرف من مقام متابعة الحبيب فى اوامره و افعاله و اخلاقه و التأدب بآدابه قولا و فعلا و عزما و عقدا و نية ( طبقات الصوفيه ص 268 ) . و باز گويد من تأدب بآداب الصالحين فانه يصلح بساط الكرامة و من تأدب بآداب الاولياء فانه يصلح بساط الغربة و من تادب بآداب الصديقين فانه يصلح بساط المشاهدة و من تأدب بآداب الانبياء فانه يصلح بساط الانس و الانبساط ( طبقات الصوفيه ص 270 ) . كه هر يك از مراتب و مراحل سلوك را آدابى است كه در بدايت حال و نهايت آن بايد رعايت آن آداب بشود . و فقر را نيز آدابى است كه گويند من آداب الفقير فى فقره ترك الملامة و يفتقر من ابتلى بطلب الدنيا ، الرحمة و الشفقة عليه و الدعاء له ليريحه اللّه من تعبه فيها ( طبقات الصوفيه ص 251 ) . ابراهيم شيبان در مورد آداب ظاهر و باطن گويد : تعلم العلم لآداب الظاهر و استعمل الورع لآداب الباطن ( از طبقات ص 402 و 452 ) . ابو اسحاق گويد : القيام بآداب العلم و شرائعه لا يبلغ بصاحبه إلا مقام الزّيادة و القبول ( طبقات ص 411 ) . تركيبات در معانى عرفانى آداب صُحبَت - خواجه عبد اللّه گويد : و آن رهى را با توجه درمانست چون شكيبائى در شريعت از بندگى نشانست ، و ناشكيبائى در حقيقت عين فرمانست ، ميان اين و آن رهى را با تو چه برهانست ؟ خداوندا هر كسى را آتشى در دل است . . .